آموزشی

نمونه سوالات زبان فارسی 3 درس نهم

                                                                       بسمه تعالی                                            

نام و نام خانوادگی :                      آزمون مستمردرس9زبان فارسی(3)                         تاریخ امتحان :19/9/90

1

در کدام گزینه جمله ی سه جزئی دیده نمی شود؟

الف) نخستین نوشتارهای انسان بسیار ساده و ابتدائی بوده است.

ب) با طرزی به دور از ظرافت ، تصویر چیزها را می کشیدند ومقصود خود را به دیگران می فهماندند.

ج) با تکامل یافتن خطّ تصویری وپس از گذشتن از مرحله ی علامت نویسی،خط به مرحله ی الفبایی رسید.

د) خط اولین باردرمیان فنیقی ها، اقوام ساکن شده درسرزمین فنیقی، حدودسه هزارسال قبل ازمیلاداختراع شد.

 

1

2

در کدام گزینه فعل مرکّب دیده می شود؟

الف)از سال290ه.ق در دربار سلطان محمود و تا429ه.ق در دربارسلطان مسعود به مدح وستایش مشغول بود.

ب) فرخی در قصایدش به مدح سلاطین وامیران و وزیران و بزرگان عصر خویش پرداخته است.

ج)درقصایدش ابتدا به وصف جلوه های طبیعت پرداخته وسپس ازبزرگی وبزرگواریهای ممدوح یادکرده است.

د) برخی ابیات وقطعات او دارای نکته های اخلاقی و آموزنده است. 

 

1

3

در عبارت ((او در این شعر شاعری اجتماعی و دردمند ومردم دوست است که از زبان مردم خراسان در برابر ستم غُزان شکوه می کند.)) جمله ی پیرو چند جزئی است؟

الف) سه جزئی گذرا به مسند                                            ب ) سه جزئی گذرا به مفعول  

ج ) سه جزئی گذرا به متمّم                                               د ) چهار جزئی گذرا به مسند و متمّم

 

1

4

کدام گزینه جمله ی چهار جزئی گذرا به مفعول و مسند دارد؟

الف) بخش هایی از کتاب را به دستور انوشیروان ازهند به ایران آوردند وبه پهلوی ترجمه کردند .

ب )دبیر بهرام شاه غزنوی ، کلیله ی ابن مقفّع ر ابه صورت آزاد به فارسی برگرداند و مطالبی به آن افزودو نامش را کلیله و دمنه ی بهرام شاهی گذاشت.

ج ) موضوع کتاب تمثیل ها و داستان هایی است از زبان حیوانات و به ویژه دو شغال به نام کلیله و دمنه .

د ) نویسندگان بعد از او چون سعدی از نثر او تقلید کردند .

 

1

5

نوع کدام جمله از نظر اجزاء با بقیه متفاوت است؟

الف) از رحمت و مغفرت خداوندی سخن گفتن ، بخش عمده ی این مناجات ها را تشکیل می دهد .

ب ) دیشب ، او ، ساعت ها کتاب اسرارالتوحید محمد بن منور را با دقت مطالعه کرد.

ج ) راه جویان را هم چون خویشتن ، در تیه گمراهی و ضلالت سرگردان سازم.

د) همین توجّه به صورت و تقسیم بندی آثار ادبی از رهگذر شکل و قالب ، نقص عمده ای در سنّت شعری ما پدید آورده است.

 

1

6

در همه ی گزینه ها بجز گزینه ی ......... هم جمله ی چهارجزئی دیده می شود و هم جمله ی سه جزئی .

الف) مخالفانش او را به اخلاق ستیزی متهم کردندو او درپاسخ گفت: رمان های من مطالعاتی علمی است و اتهام اخلاق ستیزی در علم معنا ندارد.

ب ) قهرمان های اصلی کتاب ، ترز و لوران بازیچه ی غرایز هستند و دست به جنایت می زنند.

ج) او می گوید مشخصات اخلاقی و روحی اشخاص را تشریح نکردم بلکه به تشریح وضع مزاجی آن ها پرداخته ام.

د) برای نشان دادن هم بستگی خود کتاب را منتشر کردند،که شامل شش داستان کوتاه از شش نویسنده بود.

 

1

7

اجزای جمله ی (( نویسنده ی هنرمند و خلّاق توصیفات دلپذیر و تصویرگری های خیال انگیز را با کلام دلنشین خویش، در می آمیزد.)) کدام است؟        الف) نهاد+ مفعول+ مفعول+ فعل                                    

ب) نهاد+ مفعول+ متمّم+ فعل                   ج) نهاد+ مفعول+ فعل                    د) نهاد+ متمّم+ فعل

 

1

 

8

 

در کدام گزینه، جمله ی چهارجزئی ((گذرا به مفعول و مسند))  بکار رفته است ؟

الف) اما در دو مورد در شخصیت رستم خدشه ای نمودار می گردد .

ب ) ولی چرا باید جان خود را از جان همه ی کسان دیگر عزیزتر بشمرد.

ج ) زال و سیمرغ، در عین چاره گری او را از عواقب شوم کشتن اسفندیار برحذر می دارند .

د ) رستم مانند همه ی میرندگان در عین خاکی بودن و ضعف خاکی ها را داشتن بی همتاست .

 

1

9

ساختار کدام گزینه با جمله ی زیر یکسان است ؟

(( باید در افراد حسّ احترام به حقوق خود و دیگران،احترام به آزادی خود و دیگران مسئولیت اجتماعی و وظیفه شناسی در صلح و صفا تقویت شود)).

الف) رستم تباهی خود و خاندان خود را بر پذیرفتن ننگ و رسوایی رجحان می دهد .

ب ) ترجیح دادن مرگ بر ننگ و اهمیت دلیری و رادمردی و آزادگی در سراسر شاهنامه به بهترین وجه دیده می شود .

ج ) به دستور اسفندیار باید رستم بند بر دست به دربار شاه ایران رود .

د ) در کم تر ادبیاتی محبت وخدمت به هم نوع و از خودگذشتگی تا این حد ستوده گردیده است .

 

1

10

 

 

 

همه ی گزینه ها به جز ..................... در مورد عبارت زیر صحیح است؟

((رهگذری ازراهی می رفت به راسته ی دست فروشان نگریست که هریکی چیزی می فروختند.فروشنده ای هم در دکّه ی آهنگری ایستاده بود وشمشیرها بردرودیوار آویخته بود وبه همه می گفت شمشیرهندی دارم .))

الف) در عبارت دو جمله ی ناگذر وجود دارد .

ب ) در عبارت دو جمله ی چهار جزئی مفعولی متممی وجود دارد .

ج ) در عبارت یک جمله ی سه جزئی مفعولی و جود دارد .

د ) در عبارت یک جمله ی سه جزئی متممی وجود دارد.

 

1

11

در کدام بیت متمّم فعل برسایر اجزای اصلی جمله ، مقدم شده است ؟

الف) از آرزوی رویت بر آستان کویت                     هر دم هزار فریاد از آسمان برآید

ب) با یاد تو زهر بر شکر خندد                                با روی تو شام بر سحر خندد

ج) در میان دل و دین حاصل عشّاق تو چیست؟         که چو حکم تو درآمد زمیان آن نبرد

د) ز من پرسی که دل داری چه گویم ؟                    که بس مشکل فتاده است این سؤالت

 

1

12

عبارات ((نقش ها ورنگ ها، گویی بیننده را زیربغل می زنند و با خود می برند، سبک و آرام،احساس سرگیجه ای لطیف است ،و به همراه شمسه ها و دایره ها و مقرنس ها گویی بر پله های ابر پا نهاده ای )) چند جمله است ؟ اجزای اصلی هر جمله به ترتیب کدام است ؟

الف)چهار- چهارجزئی گذرا به مفعول و مسند، سه جزئی گذرا به مفعول، دوجزئی ناگذر،سه جزئی گذرا به متمم  

ب) چهار- سه جزئی گذرا به مفعول،سه جزئی گذرا به مفعول،سه جزئی گذرا به مسند،سه جزئی گذرا به مفعول

ج)پنج-سه جزئی گذرا به متمم،سه جزئی گذرا به مفعول،دوجزئی ناگذر،دوجزئی ناگذر،سه جزئی گذرا به متمم

د)پنج- سه جزئی گذرا به مفعول ، دوجزئی ناگذر ، دوجزئی ناگذر، سه جزئی گذرا به مفعول ،سه جزئی گذرا به مفعول

 

1

13

با افزودن تک واژ ساز (( ان )) به بن مضارع مصدرهای(( ترسیدن، پریدن، دویدن، چسبیدن، رهیدن، پوشیدن، چشیدن)) چندفعل گذرا به مفعول و متمم، ساخته می شود ؟

الف) سه                              ب ) چهار                               ج) پنج                                د ) شش

 

 

1

14

در کدام عبارت ، جمله ی دو جزئی وجود ندارد ؟

الف) خورشگر مغز سر آنان را بیرون می آورد و به مارها می خوراند تا درد ضحاک اندکی آرامش یابد. ب)دراساطیر ایران ، مار مظهری است از اهریمن و در اینجا بر دوش ضحاک می روید که تجسمی است از خوهای اهریمنی.

ج)از پا درآوردن مردم ومغز سرآنان را خوراک ماران کردن که پادشاه ستمگر چندساعتی بیارامد ، نمودار و مظهر بدترین صورت جور پیشگی است .

د) ضحاک خانه ی آبتین را به آتش کشید ، اما پسر به خواست خداوند بزرگ بالید و نیرو گرفت و نام و نشان خود و پدر را از مادر پرسید.

 

1

15

 (( شهریار با بهره گیری از زبان صمیمی و عاطفی، ایمان عمیق و ارادت خود را نسبت به اهل بیت آشکار         می سازد)) چه نوع جمله ای است ؟

الف) چهارجزئی گذرا به دو مفعول                              ب ) چهارجزئی گذرا به متمم و مسند

ج ) چهارجزئی گذرا به مفعول و متمم                          د ) چهارجزئی گذرا به مفعول و مسند

 

1

16

در عبارت زیر ،جملات وابسته چندجزئی است؟ (( حمایت سامانیان موجب ظهورشاعران خوش قریحه ی بسیارشدکه سخن را در روانی واستواری به مرتبه ای برسانند که طرز آن ها سرمشقی برای شاعران بعد شد.))

الف) سه جزئی با مفعول- سه جزئی با مسند                       ب)سه جزئی با مسند- سه جزئی با مسند

ج) سه جزئی با مسند- چهارجزئی با مفعول ومتمم               د) چهارجزئی با مفعول و متمم- سه جزئی با مسند

 

1

17

کدام جمله چهارجزئی گذرای به مفعول و مسند نیست ؟

الف) افراد مغرور و نادان ، کسی را همانند خویش به شمار نمی آورند .

ب ) دوستداران شعر وادب فارسی ، این شاعر توانا را لسان الغیب می نامند .

ج ) افراد ساکن این محل ، این انسان شریف و خیرخواه را بابا صدا می کنند .  

د ) درختان سرسبز بیدمجنون طراوت و شادابی بی نظیری به کوچه های شهر می بخشیدند .

 

1

18

 

اجزای تشکیل دهنده ی جمله ی ((میزان تجربه های حسّی او در آفرینش این تصاویر ، ازمقایسه ی تصاویر دیوان وی باتصاویر دیگر دیوان های روزگار او،کاملاَ احساس می شود.)) کدام است ؟

الف) جمله ی سه جزئی گذرا به مسند                             ب ) جمله ی سه جزئی گذرا به متمم

ج ) جمله ی چهارجزئی گذرا به مفعول و مسند                 د ) جمله ی چهارجزئی گذرا به مفعول و متمم

 

1

19

همه ی فعل های کدام گزینه ، جمله ی دو جزئی می سازند ؟

الف) نواختن ، نگاشتن ، نهادن ، یافتن                                ب ) نالیدن ، وزیدن ، غریدن ، زیستن

ج ) سرودن ، ستودن ، گزیدن ، فریفتن                            د ) خوردن ، خراشیدن ، گزیدن ، خواستن

 

1

20

 

 

 

در کدام گزینه همه ی افعال ساده هستند ؟

الف) طبع زندگی را چنین می داند اوضاع و احوال زمان ، او را در اتخاذ این نظر یاری کرده است.

ب)آن جا هم که ناگزیر می شود عیبی را باز نماید ، با ظرافت به آن می پردازد و رعایت امانت در وی به حد وسواس می رسد.

ج) مراقب است که گزافه گویی نکند ، چیزی نمی گوید مگر آن را به معاینه دیده یا در کتابی خوانده باشد .

د ) گذشته از امانت ذاتی ، نمی خواهد مظلمه ی نارواگویی در حق دیگران را به گردن گیرد و همواره مورد توجه و وثوق بوده .

 

1

 

موفق و مؤید باشید


 
+ نوشته شده در  جمعه یکم اردیبهشت 1391ساعت 22:50  توسط خسروی  | 

 

با سلام و احترام پیرو بخشنامه ۳۶/۳۶۴۹۹/۰۹ مورخ ۱۲/۹/۱۳۹۰ موضوع فراخوان طراحی درس نامه الکترونیکی زبان وادبیات فارسی متوسطه نفرات برتر این فراخوان به شرح زیر اعلام می گردد.

در ضمن نفرات برتر به نحو مقتضی مورد تقدیر و تشویق قرار خواهند گرفت.

ردیف نام ونام خانوادگی شهرستان رتبه
۲ زینب قنبرپور/یوسف پارسایی گالیکش اول
۳ مختار پسرکلو مینودشت دوم
۴ حلیمه کلته بندرترکمن سوم

+ نوشته شده در  جمعه هجدهم فروردین 1391ساعت 0:21  توسط خسروی  | 

نو روز مبارک

باز هفت سین سرور
ماهی و تنگ بلور
سکه و سبزه و آب
نرگس و جام شراب
باز هم شادی عید
آرزوهای سپید
باز لیلای بهار
باز مجنونی بید
باز هم رنگین کمان
باز باران بهار
باز گل مست غرور
باز بلبل نغمه خوان
باز رقص دود عود
باز اسفند و گلاب
باز آن سودای ناب
کور باد چشم حسود
باز تکرار دعا
یا مقلب القلوب
یا مدبر النهار
حال ما گردان تو خوب
راه ما گردان تو راست
باز نوروز سعید
باز هم سال جدید
باز هم لاله عشق
خنده و بیم و امید


 


+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 20:1  توسط خسروی  | 

تحقیق آماده و دانستنی های انقلاب اسلامی

بررسی تحلیلی تاریخ دو قرن اخیر ایران ، بخصوص سالهای پس از ۱۳۰۰ از جهات بسیاری حائز اهمیت است . چگونگی نفوذ ،‌ حضور و سلطه استعمار و جابه‌جایی دو امپراتوری استعماری و چگونگی برخورد جریانهای فکری مختلف با مسائل سیاسی و فرهنگی و همچنین نقش مردم از زمانهای مختلف و تاثیر حضور آنان در تحولات سیاسی ـ اجتماعی ، برای سیاستگزاران و مدیران کشور بشدت مورد نیاز می‌باشد.علل و عوامل شکل‌گیری و چگونگی روند انقلاب اسلامی از دهه ۴۰ تا کنون همچنان مورد بحث و بررسی و اختلاف نظر می‌باشد. هر یک از گروهها و جریانهای سیاسی و اعتقادی به گونه‌ای موضوع را تجزیه وتحلیل و نتیجه گیری کرده‌اند…

اگر چه بسیاری سعی کرده‌اند این


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه یازدهم بهمن 1390ساعت 9:2  توسط خسروی  | 

برای دیدن توضیحات کامل تاریخ ادبیات متوسطه اینجاکلیک کنید.
+ نوشته شده در  جمعه هفتم بهمن 1390ساعت 1:0  توسط خسروی  | 

برای دیدن اشتباهات کنکور سراسری ۹۰ اینجاکلیک کنید .
+ نوشته شده در  جمعه هفتم بهمن 1390ساعت 0:57  توسط خسروی  | 

1 – با توجه به ابيات زير به سوالات داده شده پاسخ دهيد؟

زان يار دل نوازم شكري است با شكايت / گر نكته دان عشقي بشنو تو اين حكايت

عشقت رسد به فرياد ارخود به سان حافظ / قرآن زبر بخواني در چهارده روايت

الف) كدام واژه تخلص است؟


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و هشتم دی 1390ساعت 23:16  توسط خسروی  | 

اطلاعیه جشنواره ی شیوه نامه ی طراحی سوال برتر

اهداف:

۱- شناساندن شاخص های طراحی سوال

۲- ترویج روش های طراحی سوال برتر

۳- شناخت نارسایی های آموزشی و کاهش آن

۴- بهبود و اصلاح روش ها ورویکردهای تدریس دبیران

۵- کیفیت بخشی به طراحی سوالات پایانی

۶- کاهش نگرانی دانش آموزان و اولیا

۷- ایجاد انگیزه لازم در دبیران برای طراحی سوالات برتر

* توجه *

- حداکثر مهلت ارسال سوال ها به هسته ی تخصصی استان ۱۰/۱۲/۹۰ می باشد.

- ملاک انتخاب سوال برتر همکاران ، شیوه نامه ی اجرایی طرح سوالات برتر می باشد.

+ نوشته شده در  دوشنبه نوزدهم دی 1390ساعت 9:22  توسط خسروی  | 

   شب يلدا شب زايش خورشيد و آغاز سال نو ميترايي

 

صداي پاي يلدا آرام آرام به گوش مي رسد . پدربزرگها و مادر بزرگها خانه را براي استقبال از فرزندان مي آرايند و فرزندان و نوه ها نيز از آن سوي براي ديدار بزرگان خانواده بي قرارند .

برگزاري مراسم يلدا ، آييني خانوادگي است و گردهمايي ها به خويشاوندادن و دوستان نزديك محدود ميشود .

ايران كشوري با فرهنگي غني است كه مردمانش بنا به ذوق و  سليقه و طبيعت منطقه اي كه در آن زيست مي كنند هر يك براي برگزاري سنت هاي كهن آداب خاص خود را دارند 

 

آيين شب يلدا يا شب چله، خوردن آجيل مخصوص ، هندوانه، انار و شيريني و ميوه هاي گوناگون است که همه جنبه نمادي دارند و نشانه برکت، تندرستي، فراواني و شادکامي هستند.

تمام کساني که با نجوم و آرايش فضايي زمين و خورشيد آشنا هستند، مي‌دانند که زمين در اول ديماه هر سال به نقطه انقلاب زمستاني خود مي‌رسد. نقطه‌اي که در آن، ناظران نيمکره شمالي داراي کوتاهترين روز و بلندترين شب سال بوده و بر عکس در نيمکره جنوبي بلندترين روز سال اتفاق مي‌افتد.
اما بايد توجه
داشت که در اين شب همه ناظران نيم کره شمالي داراي طول شب يکسان نيستند. در استوا طول شب و روز برابر و مساوي با 12 ساعت است و هرچه به طرف قطب مي‌رويم طول شب يلدا افزايش مي‌يابد. بطوريکه با يک محاسبه ساده مي توان به نتايج زير رسيد:

  • مکه عربستان: 13 ساعت و 18 دقيقه
  • مدينه عربستان: 13 ساعت و 32 دقيقه
  • چابهار ايران: 13 ساعت و 36 دقيقه
  • يزد ايران: 14 ساعت و 5 دقيقه
  • اصفهان ايران: 14 ساعت و 9 دقيقه
  • تهران ايران: 14 ساعت و 26 دقيقه
  • مشهد ايران: 14 ساعت و 29 دقيقه
  • تبريز ايران: 14 ساعت و 39 دقيقه
  • برلين آلمان: 15 ساعت و 36 دقيقه
  • پاريس فرانسه: 15 ساعت و 59 دقيقه
  • لندن انگليس: 16 ساعت و 25 دقيقه
  • مسکو روسيه: 17ساعت و 17 دقيقه
  • استکهلم سوئد: 18 ساعت و 18 دقيقه
  • هلسنکي فندلاند: 18 ساعت و 35 دقيقه
  • ريکجاويک ايسلند: 20 ساعت و 31 دقيقه
  • لوليا سوئد: 21 ساعت و 44 دقيقه

همانطور که در جدول فوق مشاهده مي‌شود، شب يلدا براي بعضي کشورها مشکلات زيادي را بوجود مي‌آورد. مثلا در پايتخت سوئد، خورشيد ساعت 8 و 55 دقيقه طلوع و ساعت 14 و 37 دقيقه غروب خواهد کرد. يعني طول روز تنها 5 ساعت و 42 دقيقه است و چه زود شب فرا مي‌رسد! البته خورشيد هم در اين روزها چه کم فروغ است. زيرا در وسط روز به حداکثر ارتفاع خود از افق يعني حدود 8 درجه مي رسد! آيا مي توانيد تصورش را بکنيد؟

 ايرانيان قديم شادي و نشاط را از موهبت هاي خدايي و غم و اندوه و تيره دلي را از پديده هاي اهريمني مي پنداشتند. مراسم نوروز، جشن مهرگان، جشن سده، چهارشنبه سوري و شب يلدا و سنت هاي  ديگر در واقع بيانگر اين حقيقت است كه ايرانيان پس از رهايي از بيدادگري و ستم به شكرانه بازيافتن آزادي، جشن برپا مي ساختند و پيروزي نيكي بر بدي و روشنايي بر تاريكي و داد بر ستم را گرامي مي داشتند.
شب يلدا نيز يكي از اين موارد است. در
دوران كهن، شب مظهر تاريكي و تباهي و وحشت بوده و اغلب سعي مي كردند كه شب هنگام با افروختن آتش و افزودن نور، خانه روشن باشد. تا پليدي و تباهي در آن راه نيابد. شب يلدا طولاني ترين شب ها است. يعني تسلط تاريكي بر زمين از تسلط نور خورشيد و روشنايي مي كاهد. و چون فرداي اين شب روشنايي بر ظلمت غالب و روز طولاني مي شود، ايرانيان تولد دوباره خورشيد را كه مظهر روشنايي است جشن مي گيرند.  

جشن شب يلدا، جشن بزرگداشت علم است

 جشن شب چله، جشن بزرگداشت علم در دوران باستان است. نياكان ما، در 7000 سال پيش، به گاه‌شماري خورشيدي دست پيدا كردند و با تفكر و تامل دريافتند كه اولين شب زمستان بلندترين شب سال است. هزاران سال است كه جشن شب چله در خانه ايرانيان برگزار مي‌شود. اين جشن حتي در زمان حمله مغول و تركان بي‌تمدن هم برگزار مي‌شد.
استمرار و ادامه برگزاري اين جشن و
جشن‌هاي امثال آن نشانه پيوند ناگسستني ايرانيان امروز با فرهنگ نياكان‌شان است. اما آنچه باعث تعجب انسان متمدن و پيشرفته امروزي است، چگونگي دستيابي ايرانيان باستان به گاه‌شماري است كه اين چنين دقيق طلوع و غروب خورشيد را بررسي كرده است.
نياكان ما هزاران سال پيش دريافتند كه گاه‌شماري بر پايه ماه نمي‌تواند
گاه‌شماري درستي باشد. پس به تحقيق درباره حركت خورشيد پرداختند و گاه‌شماري خود را بر پايه آن گذاشتند. آنها حركت خورشيد را در برج‌هاي آسمان اندازه‌گيري كردند و براي هر برجي نام خاصي گذاشتند. آنها دريافتند هنگامي كه برآمدن خورشيد با برآمدن برج بره در يك زمان باشد، اول بهار است و روز و شب با هم برابر است. آنها مانند ما مي‌توانستند در شب 6 برج را ببينند. از سر شب يكي‌يكي برج‌ها از جلوي چشم‌ها عبور مي‌كنند. برج بره سپس برج گاو و ... آنها مي‌دانستند 6 برج ديگر كه ديده نمي‌شوند در آن سوي زمين هستند و مردماني در آنسوي زمين 6 برج ديگر را نظاره مي‌كنند. آنها دريافتند كه اول پاييز و بهار روز و شب برابر و در اول تابستان روز بلندتر از شب است. آنها گاه‌شماري خود را بر اساس چهل روز، چهل روز تقسيم كردند. در فرهنگ ايرانيان و نياكان ما عدد چهل مانند عدد شش و دوازده قداست خاصي دارد. واژه‌هاي «چله نشستن»، «چل چلي» و در طبرستان واژه‌هاي «پيرا چله،‌ گرما چله» نشانه اهميت اين عدد در ميان فرهنگ ايراني است. آنها در اصل ماه را به چهل روز تقسيم كردند و نه ماه داشتند. اما پس از مدتي اين روزها به سي روز تغيير پيدا كرد و ماه سي روزه شد.
در شاهنامه آمده است
:
نباشد بهار و زمستان پديد    نيارند هنگام رامش نويد
اين بيت اشاره به گاه‌شماري سرزمين‌هاي ديگر دارد. گاه‌شماري سرزمين‌هاي
ديگر براي بهار و فصل‌هاي ديگر سرآغازي نداشتند و اين نشان مي‌دهد كه گاه‌شماري ايرانيان همواره كامل‌ترين گاه‌شماري بوده است. گاه‌شماري ايرانيان تا زمان دانشمند بزرگ خيام ادامه داشت. با ورود اسلام گاه‌شماري قمري اعراب نيز يكي از گاه‌شماري‌هاي مورد استفاده سرزمين ايران شد. وزراء ايراني خلافت عباسي هر پيشنهادي را كه براي اصلاح تقويم نياكان‌شان مطرح مي‌كردند از طرف پادشاهان عباسي رد مي‌شد. آنها مي‌گفتند اگر تقويم شما اصلاح شود باز به آيين و فرهنگ پيشين خود بازمي‌گرديد. اما در زمان خيام شرايط تغيير كرد. او در سن 28 سالگي هنگامي كه وارد دربار شاه خوارزم مي‌شد، شاه از جاي خود بلند مي‌شد و او را كنار خود مي‌نشاند. احترامي كه پادشاهان به خيام مي‌گذاشتند باعث شد دست او در اصلاح گاه‌شماري ايرانيان باز شود. با اصلاح گاه‌شماري بار ديگر فرهنگ و آيين ايراني زنده شد. سامانيان كه دوستار فرهنگ ايراني بودند، دانشمندان و وزرای ايراني را بدون ممانعت نگهبان مي‌پذيرفتند. اين نشانه فرهنگ غني ايراني است. ما شب چله را جشن مي‌گيريم تا ياد بزرگاني همچون خيام و نياكان دورتر از خيام را گرامي بداريم

آيا مي دانيد حكايت درخت كريسمس و ستاره بالاي آن چيست ؟

از منابع رومي مي دانيم که پيران و پاکان در اين شب به  تپه اي رفته ، با لباس نو و مراسمي از آسمان مي خواستند که آن «رهبربزرگ» را براي رستگاري آدميان گسيل دارد و باور داشتند که نشانه زايش آن ناجي ، ستاره ايست که بالاي کوهي – به نام کوه فيروزي- که داراي درخت بسيار زيبايي بوده است، پديدار خواهد شد.

ظاهرا پس از مسيحي شدن روميان، سيصد سال بعد از تولد عيسي مسيح، کليسا جشن تولد مهر را به عنوان زادروز عيسي پذيرفت، زيرا، موقع تولد او دقيقا معلوم نبود. ازين روست که تا امروز بابانوئل با لباس و کلاه موبدان ظاهر مي شود و درخت سرو و ستاره بالاي آن هم يادگار مهري هاست،

همچنين گفته ميشود وقتي ميتراييسم از تمدن ايران باستان در جهان گسترش يافت،در روم وبسياري از کشورهاي اروپايي ،روز 21 دسامبر ( 30 آذر )  به عنوان تولد ميترا جشن گرفته ميشد.ولي پس از قرن چهارم ميلادي در پي اشتباهي كه در محاسبه روز كبيسه رخ داد . اين روز به 25 دسامبر انتقال يافت. جالب اين‌جا است كه يلدا كلمه‌اي است سرياني به‌معناي تولد و به گفته ابوريحان بيروني آن‌را "شب‌زادان" ترجمه كرده‌اند. آيين شب يلدا يا شب چله، خوردن آجيل مخصوص، هندوانه، انار و شيريني و ميوه‌هاي گوناگون است كه همه جنبه‌هاي نمادين دارند و نشانه‌ بركت، تندرستي، فراواني و شادكامي هستند. در اين شب هم مثل جشن تيرگان فال گرفتن كتاب حافظ مرسوم است و حاضرين با انتخاب و شكستن گردو از روي پوكي و يا پري آن، آينده گويي مي‌كنند

فال حافظ و شاهنامه خواني

يكي ديگر از رسم هاي شب يلدا، «فال حافظ گرفتن»  است اگر رسم ها و آيين هاي ديگر يلدا را ميراثي از فرهنگ چند هزار ساله بدانيم ولي فال حافظ گرفتن در شب يلدا در سده هاي اخير به رسم هاي شب يلدا افزوده شده است.

  شاهنامه خواني و قصه گويي پدربزرگ و مادربزرگ دور كرسي براي كوچكترها نيز از آيين هاي يلدا است كه خاطرات شيريني براي بزرگسالي آنها فراهم مي آورد.

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه سی ام آذر 1390ساعت 10:55  توسط خسروی  | 

تزیین میوه های شب یلدایی

OLYMPUS DIGITAL CAMERAOLYMPUS DIGITAL CAMERA


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه سی ام آذر 1390ساعت 8:9  توسط خسروی  |